Çin’ de gerçekleþen Belde mucizeleri (1)…
Jiamusi kenti nasýl dünya diþ teknolojilerinin merkezi haline geldi? Xx Ýktisat tarihinin en öðretici derslerinden biri, kalkýnmanýn evrensel ve tek tip bir reçetesinin olmadýðý gerçeðidir ve bir coðrafyada mucizeler yaratan politikalarýn, bir baþka coðrafyada hüsranla sonuçlanmasý son derece doðaldýr. Çünkü her ülkenin, hatta her kentin kendi tarihinden, toplumsal yapýsýndan ve üretim alýþkanlýklarýndan süzülen kendime özgü dinamikleri vardýr.
Bu gerçeðin en somut ve çarpýcý örneklerinden birini, II. Dünya Savaþý sonrasýnda General MacArthur’ un Doðu Asya’da uygulamaya kalktýðý iktisadi deneyimlerde görürüz…
MacArthur, 1945’ te Japonya’ya genel vali statüsündeki askeri komutan olarak atandýðýnda, yýkýlmýþ Japon ekonomisini ayaða kaldýrmak amacýyla Batýlý bir model uygulamayý denedi: Ona göre büyük holdinglerin (Zaibatsu) desteklenmesi ve ülkedeki küçük KOBÝ’lerin bu dev yapýlara üretim saðlayan birer tedarikçiye dönüþtürülmesi Japonya’ yý küllerinden yeniden doðuracaktý…
Ancak Mac Arthur’ un 6 yýl süren görevi sona ererken, Japonya’nýn dev holdinglerden ziyade baðýmsýz ve köklü bir að oluþturan küçük aile iþletmelerine dayanan ekonomisiyle çeliþen stratejisi hüsranla noktalandý…
Japonya’ nýn geleneklerine aykýrý bu politikalarýn tutarsýzlýðý ardýndan Kore’ye gönderilen MacArthur, bu kez Japonya’dan çýkardýðý derslerden hareketle doðrudan küçük aile iþletmelerini desteklemeye yöneldi. Ancak sonuç yine baþarýsýzlýktý. Xx Çünkü Kore ekonomisinin temel dinamiði, Japonya modelinin aksine küçük aile iþletmelerinin büyük ölçekli þirketlere (Chaebol) üretim yapmasý esasýna dayanýyordu.
MacArthur’ un gözden kaçýrdýðý þey, kalkýnmanýn dýþarýdan empoze edilen modellerle deðil, topraðýn ve toplumun kendi dokusu, dinamikleriyle biçimlendiði gerçeðiydi…
Ve onun hüsranla biten iki deneyimini anlatma nedenim son dönemin yükselen yýldýzlarý olarak öne çýkan mütevazý iki Çin þehri ve bu iki þehrin akýl almaz baþarý öyküsü…
Dünyaya örnek olacak türden ezber bozan Çin modelleri, tam da bu yerel dinamiklerin ve uzmanlaþmanýn gücünü gözler önüne seriyor. Çin’ in Son 30-35 yýla sýðdýrdýðý devasa büyüme ve geliþme macerasý; sadece kültür ve eðitim baþkenti Pekin, küresel finansýn bölgesel merkezi Þanghay, ticaret ve liman taþýmacýlýðýn yýldýzý Guangzhou, ülkenin silikon vadisi ve inovasyon öncüsü Shenzen gibi mega kentlerden ibaret deðil…
Aksine, belirli bir alana odaklanarak küresel ölçekte belirleyici hale gelen küçük beldelerin katkýsý…
Adlarýný çoðumuzun duymadýðý iki mütevazý kentin iki farklý sektörde inovatif geliþmelerin ve küresel pazarýn merkezi olmasý, geleceðini kurgulamaya çalýþan pek çok kente ilham vereceðini, en azýndan yeterince dersler taþýdýðýný düþünüyorum…
Bunlardan biri diþ ve týbbi ekipman alanýnda devleþen Harbin / Jiamusi ve dünya gözlük lensi üretiminin yarýsýný tek baþýna karþýlayan Danyang…
**
Tüm dünyada "Çin’in Diþ Þehri" olarak anýlmaya baþlanan Jiamusi kentinin adýný dünya, çarpýcý bir buluþ sayesinde öðrendi…
Medyaya yansýyan habere göre; “Harbin 2026 Diþçilik Fuarý, týp dünyasýnda çýðýr açacak bir teknolojiye ev sahipliði yapýyor ve fuarda tanýtýlan yeni cerrahi robot, diþ implantý süresini 6 dakikaya indirerek hem doktorlarýn hem de hastalarýn korkulu rüyasý olan uzun operasyon sürelerine son veriyor…”
Diþ alanýnda faaliyet gösteren dünyadaki tüm uzmanlarýn son yýllarda yoðun ilgisine mazhar olan ‘Harbin Diþçilik Fuarý’ve Heilongjiang eyaletindeki Jiamusi þehri ne yapmýþtý da böylesi bir atýlýma sahne olmuþtu…
Yerel kaynaklarýný ve birikimini nasýl küresel bir markaya dönüþtürdüðünün mükemmel bir örneði olmasý bakýmýndan gerçekten incelenmeye deðer:
1974’te kurulan Jiamusi Üniversitesi Diþ Hekimliði Fakültesi’nin eðitim birikimi 1976’ da faaliyete geçen Diþ Hastanesinin güçlü saðlýk altyapýsýyla birleþince 2 milyon nüfuslu kentin yerel yönetimi ve Diþçilik fakültesi el ele verip lokomotif sektör olarak diþi seçer…
Araþtýrmalar, teknolojik buluþlar, teori ile pratiðin harmanlanmasý sonucu geliþmeler kenti diþ alanýnda yeterince öne çýkarýnca 2022 yýlýnda yerel yönetim ve Diþ Fakültesi ortak çalýþmalarýyla “Çin Diþ Þehri” stratejisi hýzlanýr… Þehir; eðitim-bilim, týbbi hizmet, sanayi ve hizmet desteði gibi dört alanlarýnda odaklanarak tam zincirli bir ekosistem inþa eder.
16 maddelik özel destek politikalarýyla Class II/III týbbi cihaz sertifikasý alan firmalara saðlanan yüksek sübvansiyonlar ve teþvikler, Weigao Group gibi dev oyuncularý bölgeye çeker…
2026 yýlýna gelindiðinde 17 ihtisaslaþmýþ firmanýn yerleþtiði, 15 hektarlýk sanayi kasabasýnýn yükseldiði Jiamusi kenti; cerrahi robotlar, dijital implantoloji, 3D baský ve 5G uzaktan týp teknolojilerini buluþturup üretime dâhil edildiði sýçramaya sahne olur…
Harbin Uluslararasý Týbbi Cihaz Fuarý ve Diþ Þehri etkinlikleri, sadece yerel pazara deðil; Kuzeydoðu Asya, Rusya, Brezilya ve Hindistan gibi geniþ pazarlara açýlan devasa bir ticaret ve teknoloji platformuna dönüþür.
Yaþlanan nüfusun getirdiði "gümüþ ekonomi" talebi, saðlýk turizmi ve akýllý rehabilitasyon teknolojileriyle birleþtirilince, yerel bir potansiyelden küresel pazarýn cazibe merkezlerinden biri doðmuþ olur…
**
Bir baþka yerelden baþlayarak küresel üretim merkezi Çin’ li kent ise bugün Dünyadaki her iki gözlükten birini üreten Danyang… Danyang’ ýn öyküsü de bir sonraki makale konusu olsun….
