Mercimek üretim desteði ve Türkiye Kanada karþýlaþtýrmasý…
Tarým Bakanlýðý nihayet en deðerli stratejik ürünün farkýna vardý, deyim yerindeyse yeniden keþfetti...
2027 yýlýnda mercimek ve nohutta dönüm baþýna 1326 TL (dönüm baþýna 150-200 kg verim olduðuna göre kg baþýna 8-9 TL arasý) destek verilecek olmasý, yýllar süren gecikmelere karþýn oldukça olumlu bir adým olarak kabul edilmeli...
Olumlu çünkü mercimek çok az tarým ürününde bulunan ve pek te bilinmeyen özelliklere sahip...
Mercimek çok deðerli bir protein kaynaðýdýr ve Pakistan, Bangladeþ, Hindistan, Sri Lanka gibi yoksul nüfusu yüksek ülkelerin en önemli protein aðýrlýklý beslenme kaynaðýdýr.
Bir zamanlar dünyanýn sayýlý mercimek üretici ve ihracatçýsý Türkiye 19902 lý yýllardan itibaren üretim vasfýný yitirmiþ ve zaman içinde önce Avustralya ardýndan Kanada gibi mercimeði fotoðraflarda gören ülkelerin ürettiði gerçekte tam olarak mercimek diyemeceðimiz karakteri farklý bir ürüne mahkum oldu...
Deneysel olarak 1980' lerin sonunda baþlayan üretim 1995' te 300 bin tona ulaþýrken ürünün neredeyse tamamý ihraç edilmeye baþlandý...
2000'li yýllarýn baþýndan itibaren Kanada' daki ekim alanlarý katlanarak arttý, 2005-2010 yýllarý arasýnda yýllýk rekolte 1,5 ila 2 milyon ton bandýný aþtý...
Kanada mercimek üretiminin neredeyse tamamý (%85-90'ýndan fazlasý) 1,2 milyon insanýn yaþadýðý Saskatchewan eyaletinde yoðunlaþtý.
Türkiye yüzölçümüne yaklaþan (651 bin km2) alana sahip olmasýna karþýn ekilebilir alan açýsýndan Türkiye' ye eþit ve sürülebilir topraðýyla Saskatchewan sahip olduðu Üniversite ile üreticinin iþbirliði ve teknolojik tohum ýslah çalýþmalarý sayesinde 2016 yýlýnda 3,2 milyon ton mercimek üretir hale geldi..
Sürülmesi kolay milyonlarca dönüm arazi bilim desteðiyle yüksek kalitede hastalýklara dirençli tohumlarýn geliþtirilmesi, geliþmiþ demiryolu ve liman lojistiði sayesinde Kanada 30 yýldan kýsa zaman içinde Mercimeðin ana vataný Türkiye ve Hindistan'ýn en büyük pazarý oldu...
Bugün Türkiye yýllar içinde yaðýþ rejiminin etkisiyle deðiþiklikler gösterse de 350-500 bin ton arasý mercimek üretirken Kanada ayný miktarda mercimeði Türkiye' ye ihraç eder durumda...
"Paramýz var alýrýz" kafasýna sahip Tarým Bakanlarýyla bir yere varamadýk, umarým o anlayýþ terk edilmiþ ve ayaklar suya deðmiþtir..
Paranýz olsa da bazý tarým ürünlerini alamayacaðýnýz gerçeðini Rusya' nýn Ukrayna'ya saldýrýsýyla baþlayan ve bitmek bilmeyen savaþla gördük, görmeye de devam ediyoruz...
Gittikçe yoksullaþan Türkiye üreticisine kg baþýna yaklaþýk 8 TL destek anlamýna gelen yeni uygulamanýn üretime ne ölçüde katký yaptýðýný hep birlikte göreceðiz...
Umarým bu destek önümüzdeki seçimlere yönelik politik yatýrým olarak kalmaz ve gerçek anlamda üretici dostu stratejik deðeri olan tarým politikalarýna hayýrlý bir yol açar...
