Dünya otomotiv endüstrisi Çin öncülüðünde þekil ve el deðiþtiriyor…
Otomobil kapitalizmin sembolü olmakla kalmadý.
Sanayi çaðýnýn yol haritasýný belirlerken farklý dönemlerde yarattýðý kýrýlmalarla devrim niteliðinde deðiþimlere yol açtý…
Ford’ un seri üretime geçip otomobili tabana yaygýnlaþtýrma giriþimiyle petrolün yaþamsal enerji kaynaðý haline gelmesi ABD’ nin yükseliþinde en önemli rolü oynadý…
Sovyetler’ in hayli geriden takip ettiði süreç, ABD’ nin küresel liderlik konumunun tartýþýlmaz aðýrlýðýyla yüz yýla damgasýný vurduðu bir dönemi anlatýyor aslýnda…
Otomobil tarihinde ABD’ yi etkileyen iki önemli geliþmeyi not etmekte yarar var…
Bunlardan ilki 1937’de Hitler’ in talimatýyla Almanya’ nýn çok ucuz halk otomobilleri üretimine geçmesi ve böylece herkesin araba sahibi olabilmesi…(Volkswagen tipi segmente geçiþ)
Ýkinci ve çok daha önemli geliþme, 1973’ te batý destekli Ýsrail ile baþ edemeyen körfez ülkelerinin petrolü silah olarak kullanmalarý sonucu, o güne kadar sudan ucuz benzinle yol alan yakýt canavarý araba üreten ABD otomotiv sektörünün çöküþü…
Bir varil petrolün 4 dolardan 12 dolara çýkmasýyla 8 silindirli Amerikan arabalarý yerine, piyasayý bir anda çok az yakan Japon arabalarý istila etti.
O gün bugündür ABD otomotiv sektörü iflah olmadý. Bir zamanlarýn üretim üssü özelliðiyle ülkenin cazibe merkezi Detroit yýllardýr ölü þehir görünümünde…
Sanayi çaðýndan bilgi çaðýna geçiþin yaþandýðý bu dönem iklim deðiþikliðinin tetiklemesiyle petrol menþeli içten yanmalý motorlarla çalýþan araçlarýn yerini elektrikli arabalarýn almakta olduðu yüzyýlýn en büyük deðiþim dönüþümüne tanýk oluyoruz…
Ýkinci dünya savaþý arifesinde Alman, petrol krizi dönemi Japon arabalarýn sarstýðý ABD merkezli otomotiv endüstrisi bu kez Çin’ in öncülüðünde gelmekte olan elektrikli araç dalgasýnýn altýnda can çekiþmekte…
Özellikle pandemi sonrasý yeniden þekillenmekte olan küresel ekonominin yeni ve asýl oyun kurucularý elektrikli arabalarla dünyayý istilaya hazýrlanan Çin’ li üreticiler sahneye çýkmýþ bulunuyor…
Bugün irili ufaklý üç yüze yakýn Çin’li þirket elektrikli araç pastasýndan pay almaya çalýþmakta…
Zaman içinde bunlarýn bir kýsmý elbette elenecek ama kalanlar gerek kalite gerekse de rakipsiz fiyatlarýyla küresel pazarýn belirleyicisi konumuna gelecek…
General Motors’ lar, Ford’ lar, hatta onlardan önce akaryakýt piyasasýnýn büyük kartelleri Shell, BP, Exxon Mobil’ ler açýsýndan yüz yýllýk saltanatýnýn sona ereceði, tahtlarýndan edilecekleri yeni bir dönem baþlýyor…
Çok deðil 2022’ de akýl almaz kârlara ulaþtýklarý günlerde Biden’ ýn “Tanrýdan çok para kazanýyorsunuz” diye þikâyet ettiði akaryakýt daðýtýcýsý Amerikan kartelleri aradan geçen 2 yýlýn
sonunda yeni döneme ayak uyduracaklarý senaryolarýn, üzerlerine gelmekte olan Çin kasýrgasýný geciktirmenin yollarýný aramakta…
Düne kadar küresel iklim deðiþikliðinin en büyük sorumlularý olarak petrol ve türevleri alanlarýnda faaliyet gösteren kartelleri gören hatta suçlayan Biden yönetimi bugün Çin üretimi elektrikli araba istilasýný akýl almaz önlemlerle durdurma çabasýnda…
Egemen olduðu dünya düzeninde hiçbir ülke engel çýkarmasýn, her türlü ürün serbestçe dolaþsýn diye Dünya Ticaret Örgütü’ nü geniþ yetkilerle donatýp oyun belirleyici organizasyona öncülük eden ABD, kendi kurduðu sistemden yararlanarak öne çýkan Çin’ i gümrük duvarlarýyla engellemeye çalýþýyor…
Kapitalizmin serbest rekabet ilkesinin bayraktarý ABD’ nin mevcut baþkaný Biden, Çin’ li þirketlerin ürettiði elektrikli arabalara yüzde 102 ek gümrük vergisi koyduðu kararnameyi þöyle savunuyordu 14 Mayýs 2024 günü:
“Rekabet adil olduðu sürece Amerikalý iþçiler herkesten daha fazla çalýþabilir ve rekabet edebilirler. Ancak çok uzun zamandýr bu rekabet adil iþlemiyor. Çin hükümeti yýllardýr devletin parasýný Çinli þirketlere akýtýyor. Bunun rekabet deðil, hiledir.”
On yýllardýr sanayiden tarýma her türlü ürünü devlet eliyle sübvanse eden, kendi pamuðunu, mýsýrýný, ayçiçeðini, uçaðýný, her türlü silahý çeþitli teþvik mekanizmalarýyla, uzun vadeli devlet kredileriyle baþka ülkelere çok ucuza satýp yoksul ülke üreticilerini batýran acýmasýz bir sistemin mucidi ve uygulayýcýsý ABD;
Bugün teknolojide, otomotiv endüstrisinde havlu atmak üzere olduðu Çin’ e karþý kendi belirlediði oyun koþullarýný deðiþtirme derdinde…
Elektrikli arabalarýn öncüsü Tesla’ nýn kurucusu ve sahibi Elon Musk, ABD’ nin Çin’ i engelleme çabalarýný desteklerken ABD otomotiv endüstrisinin sonu anlamýna gelen kýyamet senaryosunu “yakýn gelecekte mevcut tüm büyük otomotiv firmalarý piyasadan silinecek. Önümüzdeki dönemin en büyük otomotiv üreticisi 10 þirketin 9’ u Çin’ lilerden oluþacak…”
Otomotiv dünyasýný deðiþtirecek küresel oyunu yeniden sahneye koymaya aday Çin’ li üreticiler arasýnda biri var ki, sadece Amerikalý üreticilerin deðil, politikacýlarýn da uykularýný kaçýrýp tir tir titretiyor…
Þirketin adý BYD ve baþta Amerika olmak üzere tüm içten yanmalý otomobil dünyasýný Martý adýný verdiði küçük ve akýl almaz ucuzlukta arabayla baþtan aþaðý deðiþtirmeye geliyor…
10 bin dolar civarý fiyatlarla piyasaya sürülen Martý’ nýn nasýl olup ta ABD’ de üretilen arabalarýn üçte bir fiyatýna mal edilebildiði, arabanýn maliyetini etkileyen girdilerle, özellikleri sonraki makale konusu olsun…





